Τετάρτη, 29 Απριλίου 2015

Ελληνο-γαλλικό λεξικό του 1856


 
Λεξικόν Ελληνο-Γαλλικόν
υπό Σκαρλάτου Δ. Βυζαντίου
Έκδόσεις Κορομηλά
Αθήνησιν 1856
 
Το λεξικό χρησιμοποιούσαν οι μαθήτριες του Ζαππείου Αδριανουπόλεως
στο μάθημα των γαλλικών
 
 
Αρχείο Δημήτρη Γκεντσίδη

Τρίτη, 28 Απριλίου 2015

Ο πύργος του Τσιμισκή και τα πέριξ στα χρόνια του 1930-1930 yıllarında Saat kulesi ve çevresi


Στα αριστερά το άγαλμα του Ατατούρκ, στο σημείο όπου σήμερα είναι οι πίδακες νερού στην αρχή της  οδού Σαρατσλάρ. Πίσω από τα δέντρα η σκεπαστή αγορά. Το κτίριο της τράπεζας Ζιραάτ δεν έχει κτιστεί ακόμη.

Σάββατο, 25 Απριλίου 2015

Le caractere hellenique du Vilayet d` Andrinople a travers l` histoire


Le caractere hellenique du Vilayet d` Andrinople a travers l` histoire
( Ο ελληνικός χαρακτήρας του Βιλαετίου Αδριανουπόλεως
διαμέσου της ιστορίας )
Παρίσι , Εκδόσεις Chaix , 1919

Βασισμένο στο έβδομο βιβλίο ( " Βίβλος Εβδόμη " )
του Διόδωρου του Σικελιώτη (90-20 π.Χ.)


Αρχείο Δημήτρη Γκεντσίδη

Παρασκευή, 24 Απριλίου 2015

Διδυμότειχο 1920-1922 : Ιατρείον Περιθάλψεως

 
Ιατρείο στο Διδυμότειχο
" επιμελούμενον την υγείαν των προσφύγων "
κατά την περίοδο της ελληνικής διοίκησης της Δυτικής Θράκης
(1920-1922)
 
 
Αρχείο Δημήτρη Γκεντσίδη

Παρασκευή, 17 Απριλίου 2015

Στην εκκλησία της Ζωοδόχου Πηγής στην Αίνο


Επιγραφή εντοιχισμένη στο Ναό της Ζωοδόχου Πηγής ή Χρυσοπηγής 
στην Αίνο. 
Στο περιεχόμενό της αναφέρεται
ο Παλαμήδης Γατελούζος , που διοίκησε την Αίνο μέχρι το 1455.
Η επιγραφή σήμερα δε σώζεται.
(Φωτογραφία του 1908 από το  "Οδοιπορικό του Γεωργίου Λαμπάκη"
έκδοση Υπουργείου Πολιτισμού)


Σελίδες από την ιστορία της Αλεξανδρούπολης
και της γύρω περιοχής
Πολιτιστικός και Ψυχαγωγικός Σύλλογος
Αλεξανδρουπολιτών Αττικής
Αθήνα 2010

Τρίτη, 14 Απριλίου 2015

Μουσείο Ιστορίας Μαρασίων Έβρου



Βρίσκεται μέσα στην εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος.
Μέσα στο Μουσείο βρίσκονται :


Πίνακας-Χρονολόγιο για την ιστορία των Μαρασίων.
Σ` αυτόν τον πίνακα παρουσιάζονται συνοπτικά τα τεκμήρια
όπου φαίνεται η ύπαρξη του χωριού
μέσα στους αιώνες.


Πληροφορίες (κείμενα-φωτογραφίες)
για τις επιτύμβιες πλάκες που βρίσκονται στο νεκροταφείο του χωριού.



Παλιά εκκλησιαστικά βιβλία 
με χειρόγραφες σημειώσεις από τους παλιούς ψάλτες 
και επιτρόπους του χωριού.





Παλιές εικόνες του 19ου και του 20ου αιώνα.




Μικρό εγχειρίδιο με λίγα λόγια για την ιστορία του χωριού












Η βρύση του Γκιόκα



Η βρύση του Γκιόκα
Παλιό Χειμώνιο (Kırcasalih)


Δευτέρα, 13 Απριλίου 2015

Από τα πασχαλιάτικα έθιμα Πέτρας και Σκοπέλου Ανατολικής Θράκης ΙΙ




Με την Πασχαλιάτικη γιορτή στενή σχέση έχει η κουμπαριά. Πολύ αυστηρά τηρούνται τα έθιμα της κουμπαριάς. Εκείνος που στεφανώνει έναν άλλο ονομάζεται νουνός και εκείνος που στεφανώνεται κουμπάρος. Ο νουνός  βαφτίζει και όλα τα παιδιά του κουμπάρου, που τα στεφανώνει κιόλας αργότερα αν ζει ή τα στεφανώνουν τα  παιδιά του κι έτσι συνεχίζεται επί γενεές η σχέση αυτή. Ο κουμπάρος σέβεται το νουνό και αποφεύγει να τον δυσαρεστεί γιατί φοβάται τις κατάρες του. Μόνο σε περίπτωση πολύ σοβαρής φιλονικίας μπορεί να χαλάσει η κουμπαριά. Αυτό όμως γίνεται πολύ σπάνια. Ανήμερα της Πασχαλιάς όταν  σχολάσει η εκκλησία έχει υποχρέωση ο κάθε κουμπάρος να επισκεφθεί το νουνό. Παίρνει στο σακούλι του μια πίτα (τσουρέκ’), είκοσι με εικοσιπέντε αυγά, ένα μπουκάλι κρασί και πηγαίνει στου νουνού το σπίτι. Εκεί μαζεύονται και οι άλλοι κουμπάροι του νουνού, αν υπάρχουν φυσικά, και όλοι μαζί φιλοξενούνται  στο πλούσιο τραπέζι του νουνού. Στην επίσκεψη και τη φιλοξενία αυτή δεν συμμετέχουν οι γυναίκες των κουμπάρων, που εκείνη τη μέρα μένουν στο σπίτι και τρώνε χωρίς το σύζυγο. Μετά τη φιλοξενία στου νουνού το σπίτι, η νουνά βάζει στο σακούλι του καθενός κουμπάρου ένα τσουρέκι μικρότερο από εκείνο που έφερε και ο νουνός βάζει μισό μπουκάλι κρασί. Ο κουμπάρος φιλάει το χέρι του νουνού και της νουνάς, παίρνει τα δώρα του και φεύγει. Επειδή συμβαίνει πολλές φορές ένας κουμπάρος να είναι και νουνός και να είναι υποχρεωμένος να δεχθεί τις επισκέψεις των κουμπάρων του, το έθιμο αυτό διαρκούσε τρεις μέρες, Κυριακή, Δευτέρα και Τρίτη, για να δίνεται έτσι η ευκαιρία στον καθένα να κάνει τις επισκέψεις του ως κουμπάρος αλλά και να δεχθεί τις επισκέψεις ως νουνός. Ο κουμπάρος είναι υποχρεωμένος να κάνει επισκέψεις στο νουνό μέχρις ότου αρραβωνιάσει το παιδί του, οπότε συνεχίζει εκείνο, γιατί και εκείνο θα έχει  τον ίδιο νουνό. Αν ο κουμπάρος δεν έχει αρσενικό παιδί, αλλά μόνο κορίτσι, θα κάνει τις επισκέψεις στο νουνό μέχρι να σταματήσει η γυναίκα του να κάνει παιδιά. ‘Αν ένας κουμπάρος θέλει να σταματήσει να κάνει επισκέψεις, πρέπει να ζητήσει την άδεια από το νουνό γιατί η διακοπή χωρίς την άδειά του θεωρείται παραβίαση ιερού καθήκοντος. 

Κυριακή, 12 Απριλίου 2015

Καλό Πάσχα !



Η Ανάστασις του Χριστού
Φορητή εικόνα , αρχές του 20ου αιώνα
Μεταμόρφωση του Σωτήρος , Μαράσια Έβρου



Καλό Πάσχα !


Χρόνια πολλά !



Σάββατο, 11 Απριλίου 2015

Από τα πασχαλιάτικα έθιμα Πέτρας και Σκοπέλου Ανατολικής Θράκης Ι



-Το πρωί της μεγάλης Πέμπτης οι νοικοκυρές μαζεύουν τα σκουπίδια (φροκαλίζνα) από το σπίτι και τα καίνε μπροστά στην πόρτα (καίγνα τις ψύλλοι). Στο πάνω μέρος της πόρτας κρεμούν κι’ ένα κόκκινο πανί περίπου ένα μέτρο και το αφήνουν έτσι κρεμασμένο ως το βράδυ. 

Το κόκκινο πανί λένε ότι συμβολίζει την παρθενιά της Παναγίας. Βάφουν και τα κόκκινα αυγά εκ των οποίων τρία τα βάζουν στο εικονοστάσι του σπιτιού για να μείνουν εκεί μέχρι την μεγάλη Πέμπτη της επόμενης χρονιάς. Όπως πιστεύουν τα αυγά αυτά δεν χαλούν. Την επόμενη μεγάλη Πέμπτη τα χώνουν σε μια γωνιά του αμπελιού για να μη το βρεί το χαλάζι.. Την ημέρα αυτή την  λένε «Κόκκινη Πέμπτη». Είναι αργία  και απαγορεύεται κάθε εργασία. Η επόμενη μέρα «η Μεγάλη Παρασκευή» είναι επίσης αργία.
 
- Το μεγάλο Σάββατο το πρωί οι γυναίκες ζυμώνουν τα λαμπρόψωμα (τσουρέκια, κουλήκια, κούκλες =μικρές πίτες). Στη μέση του τσουρεκιού βάζουν και από ένα κόκκινο αυγό. Μετά την Ανάσταση πηγαίνουν στα μνήματα (τα λημόργια). Ο καθένας αφήνει επάνω στον τάφο του πεθαμένου του μερικές πίτες (κουλήκια) και κόκκινα αυγά για να φάει και ο νεκρός. Κολλάει στο σταυρό του τάφου ένα κερί, κάνει το σημείο του σταυρού και φεύγει.  Έπειτα από λίγη ώρα πηγαίνουν τα μικρά παιδιά του σχολείου, μαζεύουν τα αυγά και τα κουλήκια και τα τρώνε ή τα χαρίζουν σε περαστικούς ή ζητιάνους.

Επιτύμβια στήλη του 1894 στην Κυανή Έβρου


 
Διαμαντή Τριαντάφυλλου
"Επιτύμβια επιγράμματα νεωτέρων χρόνων
από το χώρο της Θράκης"
Θρακική Επετηρίδα , Τόμος Β`
Κομοτηνή 1981

Παρασκευή, 10 Απριλίου 2015

Stabat Mater


H ΔΕΛΤΑ τηλεόραση θα αναμεταδώσει τη Μεγάλη Πέμπτη στη 1 το βράδυ 
και τη Μεγάλη Παρασκευή στις 12 το μεσημέρι 
την πρώτη πανελλήνια εκτέλεση του Stabat Mater του Haydn 
που δόθηκε πέρσι, την Μεγάλη Δευτέρα 14 Απριλίου 2014, 
στην Αθήνα από σολίστες της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, 
την Χορωδία του Εθνικού Ωδείου και την Ορχήστρα Sinfonia Sacra 
υπό τη διεύθυνση του Θανάση Τρικούπη.   

Πέμπτη, 9 Απριλίου 2015

Έθιμα της Μεγάλης Πέμπτης στη Θράκη


Τη Μεγάλη Πέμπτη πρωί-πρωί οι νοικοκυρές κρεμάνε ένα κόκκινο πανί, το κοκκινοπεφτιάτικο, έξω από την πόρτα του σπιτιού και μετά βάφουν τα αβγά.
 Για το κόκκινο χρώμα των αυγών η παράδοση λέει ότι, όταν διαδόθηκε ότι ο Χριστός αναστήθηκε, πολλοί δεν το πίστευαν. Μια γυναίκα, που κρατούσε αβγά σε ένα καλάθι αμφισβήτησε ότι θα μπορούσε να συμβεί κάτι τέτοιο λέγοντας «Θα ήταν σα να μου λέτε ότι τα άσπρα αυγά που κρατώ θα γίνουν κόκκινα» και τότε, ως εκ θαύματος ,τα αβγά βάφτηκαν κόκκινα.
 Το πρώτο αβγό που βάφεται το παίρνει η μητέρα και κάνοντας κύκλο στο πρόσωπο των παιδιών λέει «Ήρθε ήρθε η Πασχαλιά με τα κόκκινα τ' αβγά». Αυτό το αβγό το βράδυ της Ανάστασης θα το πάρει η μητέρα στην εκκλησία και αγιασμένο θα το επιστρέψει και θα το τοποθετήσει στο εικόνισμα της Παναγίας για έναν ολόκληρο χρόνο.
 Τη Μεγάλη Πέμπτη επίσης ετοιμάζονται και τα τσουρέκια, από τα οποία ένα φυλάσσεται στο εικονοστάσι, για να καταναλωθεί την Πρωτομαγιά, για να προστατεύονται τα μέλη της οικογένειας από τα μάγια. Ένα άλλο πηγαίνει στους νονούς των παιδιών και από ένα μικρό τσουρεκάκι, σε σχήμα πλεξούδας με ένα κόκκινο αβγό στην κορυφή, η «δεκαοχτούρα», τοποθετείται στο μαξιλάρι των παιδιών ως «δώρο» από την Παναγία.

Το βράδυ ψάλλεται η μακρά Ακολουθία των Παθών με τα δώδεκα Ευαγγέλια. Παριστάνεται ξανά η Σταύρωση και ο εσταυρωμένος μεταφέρεται από το ιερό στο μέσο του ναού για προσκύνημα. Εκεί οι πιστοί τοποθετούν στεφάνια και πετσέτες, τις οποίες η εκκλησία διαθέτει με πλειοδοσία στα πανηγύρια και τα χρήματα δίνονται για κοινωφελείς σκοπούς.
 
Θράκη-Αιγαίο-Κύπρος : Λαογραφικές καταγραφές
2oΤΕΕ Κομοτηνής ,  1° ΤΕΕ  Χίου , 1η Τεχνική Σχολή Λεμεσού
Υπουργείο Μακεδονίας-Θράκης
Κομοτηνή 2006

Τετάρτη, 8 Απριλίου 2015